Wednesday, November 04, 2009

China's navy off Somalia - Cash and carry

A hijack dilemma for China

UNACCUSTOMED to operating far from its own shores, China’s navy is even less used to actual fighting. So news on October 19th that Somali pirates had hijacked a Chinese commercial vessel in the Indian Ocean caused a stir at home. With three of its naval ships taking part in anti-piracy operations off Somalia, China for the first time would be in a position to use force to rescue a China-registered boat and its captured Chinese crew.

Chinese cargo shCip, the De Xin Hai, that has been hijacked by Somali pirates, appears off the east coast of Somalia.

The deployment of the Chinese navy in the Gulf of Aden in January was the fleet’s first operational venture beyond the Pacific region. Coming after several years of rapid growth in the Chinese naval armoury, including the acquisition of new frigates, destroyers and submarines, the foray raised questions about whether China’s armed forces were beginning to go global. The pirate-plagued Gulf of Aden, through which shipments to China of oil and other vital commodities pass, would be an obvious place to become more used to distant security tasks. Several Chinese vessels had already been attacked there.

But China’s state-owned press has taken care not to let the hijacking of the De Xin Hai, a bulk carrier, and its 25 crew whip up expectations in China of imminent military action. A foreign-ministry official said China would make an “all-out effort” to rescue them. Global Times, an English-language newspaper in Beijing, said that China was in “a dilemma of choosing a military rescue or paying the ransom”. But Chinese-language media carried little news. They stressed that China’s navy could not have prevented the incident, which took place far from the area it patrols in the gulf. The De Xin Hai was 700 nautical miles (1,300km) from the coast.
The pirates have taken the vessel, which was carrying coal from South Africa to India, to the Somali port of Hobyo. This gives the hijackers more shelter and backup and further complicates any military action. Hong Kong’s South China Morning Post reported on October 28th that China had begun talks with the pirates. Officials have not confirmed this, but it would follow a wearily familiar pattern for shipowners using the waterway. Hijacks often end with sackloads of cash being exchanged for the captured vessel and crew.
China is probably extremely wary of resorting to force. A botched operation would be an embarrassment for a navy that earlier this year celebrated its 60th anniversary with much hoopla. For China, the deployment in the Gulf of Aden is as much about flying the flag and showing solidarity with a multinational effort as it is about making a real difference to the security of Chinese shipping in the region. After all, it can seek protection from more than 20 other navies, including America’s, involved in anti-piracy operations there.
The American army has viewed China’s deployment in the Gulf of Aden, initially involving two destroyers and a supply ship, as a useful way of getting to know more about a secretive force. Admiral Timothy Keating, who retired this month as America’s Pacific commander, has said that the deployment could be a springboard for a resumed dialogue between the two countries’ forces. They last broke off in 2008, when China was sulking about American arms sales to Taiwan.
Co-ordinating American and Chinese efforts in the Gulf of Aden has certainly done no harm to ties. On October 27th America’s defence secretary, Robert Gates, received General Xu Caihou, the most senior Chinese military visitor in three years. A spokesman said America wanted to end the “on again, off again” pattern of Sino-American military relations. But with more arms sales to Taiwan awaiting approval, this does not look likely.


Hải tặc - bài thuốc thử sức mạnh hải quân Trung Quốc

Không quen hoạt động ngoài xa bờ biển của mình, hải quân Trung Quốc lại thường ít khi chiến đấu thực tế. Sự kiện hải tặc Somali bắt tàu hàng Trung Quốc ở Ấn Độ Dương hôm 19/10 vừa rồi đã gây xôn xao nước này. Với 3 chiếc tàu chiến hải quân tham gia chống cướp biển Somali, lần đầu tiên Trung Quốc đã sử dụng lực lượng hải quân để giải cứu tàu thuyền và thuỷ thủ đoàn của họ.

Việc triển khai hải quân Trung Quốc ở Vịnh Aden vào tháng Giêng vừa qua là hoạt động “xa nhà” lần đầu tiên của hạm đội hải quân Trung Quốc tại khu vực Thái Bình Dương.

Động thái này diễn ra sau vài năm chứng kiến sự lớn mạnh nhanh chóng của lực lượng hải quân Trung Quốc, trong đó có những chiếc tàu chiến kiểu mới, tàu khu trục và tàu ngầm.

Vụ cướp tàu của hải tặc Somali đặt ra những câu hỏi liệu lực lượng vũ trang Trung Quốc có bắt đầu vươn ra toàn cầu.

Vịnh Aden, nơi những tàu hàng chở dầu và những hàng hoá thiết yếu khác của Trung Quốc đi qua, sẽ khiến hải quân Trung Quốc phải quen hơn với những nhiệm vụ an ninh “xa nhà”. Vài chiếc tàu Trung Quốc đã từng bị tấn công ở khu vực này.

Báo giới nhà nước Trung Quốc đã cố gắng không để vụ cướp tàu De Xin Hai, một tàu hàng cùng 25 thuỷ thủ đoàn, khiến cho công chúng tin rằng Trung Quốc sắp có những hành động quân sự.

Một quan chức ngoại giao Trung Quốc nói rằng nước này sẽ “nỗ lực bằng mọi cách” để giải cứu con tàu và thuỷ thủ đoàn.

Tờ Global Times, một tờ báo tiếng Anh ở Bắc Kinh, cho hay, Trung Quốc đang ở trong tình thế “tiến thoái lưỡng nan khi lựa chọn phương án giữa giải cứu bằng quân đội và chi trả tiền chuộc”.

Tuy nhiên truyền thông tiếng Trung Quốc lại không đưa nhiều tin tức. Họ nhấn mạnh rằng hải quân Trung Quốc đã không thể ngăn cản được vụ cướp tàu diễn ra cách xa khu vực mà hải quân Trung Quốc kiểm soát ở vùng vịnh. Con tàu De Xin Hai lúc đó ở cách xa bờ biển Trung Quốc đến 1.300km.

Hải tặc đã bắt giữ con tàu chở than từ Nam Phi đến Ấn Độ, đến cảng Hobyo thuộc Somali. Tờ South China Morning Post của Hong Kong hôm 28/10 cho hay Trung Quốc đã bắt đầu thương thảo với hải tặc. Các quan chức chưa khẳng định điều này, nhưng điều được dự đoán trước sẽ là một kết cục rất tổn thất với các chủ tàu sử dụng đường thuỷ. Hải tặc thường đòi hỏi một khoản tiền rất lớn cho tàu và các thuỷ thủ đoàn bị chúng bắt giữ.

Trung Quốc rất thận trọng khi sử dụng vũ lực. Một hoạt động sai lầm sẽ là nỗi ngượng ngùng đối với lực lượng hải quân vừa kỷ niệm 60 thành lập một cách hoành tráng. Với Trung Quốc, việc triển khai quân ở Vịnh Aden vừa là để thiện sức mạnh và bày tỏ tình đoàn kết với hoạt động quốc tế, vừa tạo ra sự khác biệt đối với an ninh tàu thuyền Trung Quốc trong khu vực. Xét cho cùng, họ có thể tìm kiếm sự bảo vệ từ hơn 20 lực lượng hải quân khác, trong đó có Mỹ, tham gia vào hoạt động chống hải tặc ở khu vực này.

Quân đội Mỹ đã coi việc triển khai hải quân của Trung Quốc ở Vịnh Aden, khởi đầu là hai tàu khu trục và một tàu tiếp tế, như một cách hữu hiệu để hiểu về lực lượng hải quân bí mật của Trung Quốc. Đô đốc hải quân khu vực Thái Bình Dương của Mỹ Timothy Keating, người mới về hưu tháng qua, đã nói rằng việc triển khai này có thể là bước khởi động nối lại đối thoại giữa hải quân hai nước. Mối quan hệ đã bị rạn nứt vào năm 2008 khi Trung Quốc không hài lòng về việc Mỹ bán vũ khí cho Đài Loan.

Những nỗ lực phối hợp giữa Mỹ và Trung Quốc ở Vịnh Aden dĩ nhiên không làm tổn hại đến mối quan hệ giữa hai nước. Bộ trưởng quốc phòng Mỹ Robert Gates hôm 27/10 vừa rồi, đã có buổi tiếp đón Phó Chủ tịch Quân uỷ Trung Quốc Xu Caihou. Một phát ngôn viên nói rằng Mỹ muốn kết thúc tình trạng “lúc nóng lúc lạnh” trong mối quan hệ quân sự Trung - Mỹ. Nhưng với việc bán vũ khí cho Đài Loan vẫn tiếp diễn thì điều này xem ra khó có khả năng xảy ra.

Quốc Toản (theo The Economist)